Op 1 december 2026 leggen we opnieuw een fictieve ton op tafel. Zou u het geduld hebben om die te laten staan als in vier weken ruim een achtste verdampt? In maart 2020 ging het zo hard. Toch zou €100.000 van 8 februari 2012 op 18 november 2026 zijn uitgegroeid tot €248.013. Dat is gemiddeld 6,34% per jaar.
Het verhaal begint bij Marc De Mesel. Op die woensdag in februari maakte hij voor het laatst de balans op in deze rubriek. Na de verkoop van zijn vastgoed en landbouwgrond hield hij de helft van zijn vermogen aan in de Permanente Portefeuille. De andere helft gebruikte hij voor speculatieve beleggingen. Voor Marc telde vooral de rust die de defensieve helft hem gaf wanneer de andere helft hard daalde. Veertien jaar later kunnen we zijn uitgangspunt toetsen. Hoeveel groeide zo’n portefeuille en hoe groot was het verlies dat een belegger onderweg moest verdragen? Lees Marcs portefeuillebericht van 14 februari 2012.
Waarom vier gelijke delen?
Bij groeiende bedrijfswinsten kunnen aandelen de portefeuille vooruithelpen. Daalt de rente, bijvoorbeeld als de economie afkoelt, dan kunnen lange staatsobligaties juist meer waard worden. Goud kan houvast bieden als geld aan koopkracht verliest. Op de geldmarkt blijft geld beschikbaar om bij te kopen wanneer een andere belegging hard daalt. We geven elk deel bij de start evenveel gewicht. Hoe dat uitpakt, ziet u in de grafiek.
De rit van €100.000 naar €248.013
| Peildatum | Waarde modelportefeuille |
|---|---|
| 8 februari 2012 | €100.000 |
| Eind 2016 | €133.793 |
| Eind 2019 | €158.375 |
| Eind 2021 | €185.591 |
| Eind 2022 | €167.270 |
| Eind 2025 | €247.354 |
| 18 november 2026 | €248.013 |
De klap die de jaarcijfers verbergen
Tussen 20 februari en 18 maart 2020 daalde de portefeuille op basis van slotkoersen met 13,10% vanaf haar top. Op 28 juli bereikte ze het oude niveau weer. Wie alleen de decemberstanden bekijkt, ziet over 2020 juist een stijging van €158.375 naar €171.011. In 2022 was het verlies ook op het jaaroverzicht zichtbaar. Van de €185.591 aan het begin van het jaar resteerde eind december €167.270, een verlies van 9,87%.
Drie keer de verdeling herstellen was genoeg. Iedere maand keken we of een van de vier onderdelen onder 15% of boven 35% van het vermogen was gekomen. Alleen dan brachten we alle vier op de volgende gezamenlijke handelsdag terug naar 25%. Over de hele periode gebeurde dat op 3 augustus 2015, 2 januari 2023 en 3 november 2025. Op de laatste peildatum zat €69.180 in aandelen, €54.582 in lange staatsobligaties, €59.853 in goud en €64.399 in de geldmarkt, elk bedrag afzonderlijk afgerond.
Wat kon u voor die ton kopen?
Elke €100 aan oorspronkelijke koopkracht groeide in ruim veertien jaar tot ongeveer €166. De eindstand van €248.013 vertegenwoordigt daarmee ongeveer €166.470 in euro’s van februari 2012. We gebruikten de Nederlandse inflatiecijfers tot en met oktober 2026. Bron: Eurostat.
Op 1 december 2026 begint de nieuwe portefeuille
Op 1 december starten we met €100.000 fictief vermogen. Vanaf die dag kunt u de portefeuille maandelijks volgen. We beginnen met €25.000 per onderdeel vóór transactiekosten. Voor aandelen kiezen we een wereldfonds dat ook in opkomende markten belegt. Voor goud gebruiken we een fysiek gedekte ETC. Beide producten verschillen van die in de historische berekening hierboven. Uitkeringen van het obligatiefonds tellen vanaf de ex-dividenddatum mee als een nog te ontvangen bedrag. Op de betaaldatum komt dat geld in de restkas. Het blijft daar tot de volgende herweging.
| Onderdeel | Belegging | ISIN | Startgewicht |
|---|---|---|---|
| Wereldwijde aandelen | Vanguard FTSE All-World UCITS ETF (Acc) | IE00BK5BQT80 | 25% |
| Langlopende eurostaatsobligaties | iShares € Govt Bond 15–30yr UCITS ETF (Dist) | IE00B1FZS913 | 25% |
| Goud | iShares Physical Gold ETC | IE00B4ND3602 | 25% |
| Geldmarkt | Xtrackers II EUR Overnight Rate Swap UCITS ETF 1C | LU0290358497 | 25% |
Wanneer grijpen we in? Op de laatste gezamenlijke handelsdag van elke maand berekenen we na beurs hoeveel procent van de totale portefeuille elk onderdeel vertegenwoordigt. Zakt één onderdeel onder 15% of stijgt het boven 35%, dan brengen we op de eerstvolgende gezamenlijke handelsdag alle vier terug naar circa 25%. Bij precies 15% of 35% volgt geen transactie zolang ook de andere onderdelen binnen de grenzen liggen.
Staat goud bij de maandafsluiting bijvoorbeeld op 36%, dan verkopen we een deel van de goudpositie en vullen we de achtergebleven onderdelen aan. In de maandupdate ziet u de portefeuillewaarde in euro’s, het rendement, de vier gewichten en de eventuele transacties.
Bekijk de nulmeting van 1 december 2026 voor de vier startposities van de nieuwe portefeuille. Hoe zou diezelfde ton het doen als u alleen aandelen kocht? In de Permanente Portefeuille gaat €25.000 naar de Vanguard FTSE All-World ETF. Voor de vergelijking beleggen we op dezelfde startdatum de volle €100.000 in datzelfde fonds. Elke maand leggen we de twee uitkomsten naast elkaar. Het fictieve rekenvoorbeeld laat per belegging zien hoeveel die bijdraagt aan ons rendement en aan de voorsprong of achterstand op de portefeuille met uitsluitend aandelen. Bekijk de hele reeks.
Verdieping en verantwoording
Voor deze terugblik kozen we vier beleggingen met eurokoersen vanaf de startdatum. We begonnen met €25.000 per onderdeel en gebruikten wereldwijde aandelen via iShares Core MSCI World (IWDA), langlopende eurostaatsobligaties via iShares € Govt Bond 15–30yr (IBGL), goud via Xetra-Gold (4GLD) en de eurogeldmarkt via Xtrackers EUR Overnight Rate Swap (XEON). De €248.013 is daarmee een hypothetische uitkomst voor deze vier instrumenten. Marcs bericht levert de peildatum. De productkeuze en de maandelijkse controle van de gewichten zijn onze aannames.
We rekenden met dagelijkse slotkoersen en deelbewijzen in fracties, zonder verdere inleg of opnames. Uitkeringen van het obligatiefonds telden vanaf de ex-dividenddatum mee als vordering en gingen op de betaaldatum naar de geldmarkt. Productkosten zitten in de koersen. Transactiekosten, bied-laatverschillen en persoonlijke belastingen zijn buiten beschouwing gelaten. De berekening eindigt op 18 november 2026. Uitkeringshistorie van iShares.
Hoeveel maken de spelregels uit?
De historische basisvariant rekent met fracties en zonder orderkosten. Zo volgt iedere euro direct de gekozen verdeling. Bij de herstart gebruiken we hele stukken, €3 per order, 0,05% aankoop- of verkoopopslag en een restkas. Met die aannames en dezelfde historische producten komt onze tweede simulatie op €247.395 uit, €618 onder de basisvariant. Dit verschil omvat ook het aanhouden van uitkeringen in kas tot de herweging. Zonder herweging komt de oorspronkelijke fractionele portefeuille op €270.343 uit. De eindgewichten zijn dan 53,40%, 8,80%, 24,07%, 13,72% voor aandelen, obligaties, goud en geldmarkt.
De zwaarste twaalf maanden in euro’s liepen van december 2021 tot december 2022 (−9,87%). In koopkracht lag het dieptepunt eerder: oktober 2021–oktober 2022 (−19,80% op basis van de Nederlandse HICP). Dit zijn maandultimo’s, tot en met de laatste beschikbare inflatiemaand oktober 2026.
Wat een vijfjaarsperiode opleverde
Elk instapjaar begint met een nieuwe verdeling van €25.000 per onderdeel. Vanaf 2013 nemen we de eerste gezamenlijke handelsdag in januari. Valt de vijfde verjaardag buiten de beurskalender, dan gebruiken we de laatste gezamenlijke slotkoers ervoor. De laatste kolom drukt de uitkomst uit in euro’s van de eigen startmaand.
| Start | Peildatum vijf jaar | Nominaal | Koopkracht |
|---|---|---|---|
| 2012-02-08 | 2017-02-08 | €134.618 | €127.946 |
| 2013-01-02 | 2018-01-02 | €127.075 | €122.772 |
| 2014-01-02 | 2019-01-02 | €130.499 | €124.619 |
| 2015-01-02 | 2020-01-02 | €132.077 | €123.212 |
| 2016-01-04 | 2021-01-04 | €138.705 | €127.665 |
| 2017-01-02 | 2021-12-30 | €137.381 | €119.990 |
| 2018-01-02 | 2023-01-02 | €123.583 | €100.593 |
| 2019-01-02 | 2024-01-02 | €135.381 | €109.002 |
| 2020-01-02 | 2025-01-02 | €135.723 | €107.891 |
| 2021-01-04 | 2026-01-02 | €141.104 | €111.506 |
De drie historische herwegingen
Per cel staat het gewicht direct vóór uitvoering en de koop (+) of verkoop (−) in euro’s. De beslissing volgde uit de voorafgaande maandafsluiting.
| Uitvoering | Aandelen | Obligaties | Goud | Geldmarkt |
|---|---|---|---|---|
| 2015-08-03 | 35,42% / −€13.176 | 27,33% / −€2.951 | 15,03% / +€12.607 | 22,22% / +€3.520 |
| 2023-01-02 | 33,11% / −€13.713 | 14,92% / +€17.054 | 32,15% / −€12.100 | 19,82% / +€8.759 |
| 2025-11-03 | 27,81% / −€6.841 | 16,71% / +€20.216 | 35,16% / −€24.758 | 20,33% / +€11.383 |
Twee crises naast elkaar
| Periode | Aandelen | Obligaties | Goud | Geldmarkt | Model |
|---|---|---|---|---|---|
| 2020-02-20 – 2020-03-18 | -30,47% | -8,22% | -8,69% | -0,10% | -13,10% |
| 2021-12-30 – 2022-12-30 | -13,93% | -34,21% | 7,12% | -0,04% | -9,87% |
De eerste rij meet van de portefeuilletop tot het dal in maart 2020, de tweede het kalenderjaar 2022. De obligatiekolom omvat de uitkeringen. Download de historische reconstructie met dagkoersen, scenario’s, inflatie, bronnen en rekenregels (Excel). In het uitkeringenregister zijn de twee betalingen uit 2012 gemarkeerd die in de Amsterdamse beursreeks ontbraken.